Tysiącznik pospolity, centuria, żółć ziemna, goryczka czerwona

Tysiącznik

Tysiącznik pospolity, centuria, żółċ ziemna, goryczka czerwona

Centaurium umbellatum — Centuria pospolita (tysiacznik) — (rodz. Gentianaceae)

Niewielka, pospolita roślina występująca w całym kraju na łąkach, miedzach i przydrożach. Kwitnie od lipca do września. Łatwa do rozpoznania po małych, żyworóżowych kwiatkach, zebranych na szczycie łodygi. Tysiącznik można również uprawiaċ w ogrodzie.
    Jest rośliną dwuletnią, w pierwszym roku wydaje małą rozetę liści, w drugim — łodygę z drobnymi liśċmi oraz kwiaty i nasiona. Siaċ należy tysiącznik zaraz po dojrzeniu nasion, w miejscach słonecznych, o średniej wilgotności. Nasiona zmieszaċ z piaskiem (10 części), siaċ do gruntu wilgotnego, ugniecionego, z domieszką próchnicy. Nasion nie przysypywaċ ziemią, a jedynie nakryċ jodłowymi gałęziami, aby ich wiatr nie wywiał z ziemi.

Zbiór tysiącznika ze stanowisk naturalnych jest zabroniony. Surowiec z roślin uprawianych zbieramy na początku kwitnienia rośliny, kiedy dolne liście jeszcze nie żółkną i nie wysychają. Ścina się cała roślinę wraz z liśċmi rozetowymi, rozpościerającymi się tuż nad ziemią. Zebrane ziele suszymy i przechowujemy zawieszone w pęczkach.

Właściwości lecznicze

Surowcem jest ziele (Herba Centaurii).

Skład chemiczny i działanie.

Występują w nim gorycze (gencjopikryna, erytrocentauryna), alkaloid (gencjanina), żywice, cukry, kwas oleanolowy o właściwościach saponinowych. Zwiększa wydzielanie soków żołądkowych, śliny, wzmaga apetyt; krótkotrwale obniża ciśnienie krwi.

Zastosowanie.

W schorzeniach żołądka na tle upośledzonego wydzielania soku żołądkowego, braku apetytu; pomocniczo — w kamicy żółciowej.

Postaċ leku

Napar.

Łyżkę ziela zalaċ szklanką wrzątku, trzymaċ pod przykryciem 10 minut, odcedziċ. Piċ 2 razy dziennie po szklance płynu.

*    *    *

Do góry strony

Poprawny CSS!
Mapa strony Ciekawy kalendarz historyczny